W artykule na przykładzie układu dostarczania powietrza wtórnego do komory paleniskowej zasygnalizowano wybrane problemy występujące podczas eksploatacji fluidalnych kotłów energetycznych, związane z kompensowaniem odkształceń cieplnych urządzeń wspomagających pracę kotła. Zaprezentowano metodykę, która na drodze symulacji komputerowej pozwala na prawidłowy dobór parametrów kompensatorów, co w dalszej konsekwencji pozwala na ich bezawaryjną eksploatację.

In the article the chosen problems that occur during the operation of the fluidized power boiler concerned with thermal deformations compensation of the equipment supporting the boiler run were signalized based on the instance of supplying system of the return air to the combustion chamber. Paper presents the methodology that on the way of computer simulations enables the correct selection of compensators parameters, which in further consequence enables operating without failure.

This paper presents development of an original computer aided system for experimental investigation of cutting force compo- nents and temperature in machining process with turning. Method of nature thermocouple has been used for temperature measuring. Cutting force components have been measured by modernized analog inductive dynamometer. Hardware structure development and software have been also described.

Przedstawiono komputerowo wsparty system do badań doświadczalnych składowych sił i temperatury skrawania podczas obróbki toczeniem. Do pomiaru temperatury zastosowano metodę naturalnej termopary. Siły skrawania okrelono za pomocą analogowo-indukcyjnego siłomierza. Opisano budowę stanowiska badawczego, poszczególne jego moduły, a także oprogramowanie.

Opisano model MES wycinka tarczy z łopatkami turbiny gazowej, w którym uwzględniono jednostronne więzy z tarciem suchym w połączeniach. Model wykorzystano do zbadania wpływu współczynnika tarcia oraz siły docisku między stykającymi się powierzchniami półek łopatek na tłumienie drgań oraz na częstotliwości drgań własnych.

The FEM model of the sector of disk bladed gas turbine that contains one-sided constraints with dry friction in joints was described in the paper. The model was applied to examine influence of the coefficient of friction as well as the pressure between surfaces of the blade upper platforms being in contact on damping and natural frequencies of free vibrations.

W artykule przedstawiono propozycję sytemu komputerowego do monitorowania poziomu recyklingu pojazdów wycofywanych z eksploatacji w Polsce. Celem systemu jest zbieranie informacji o liczbie demontowanych samochodów, ponownym użyciu części i zespołów oraz tworzenie całościowej informacji o poziomie recyklingu w skali kraju. System może organizować prze- pływ informacji w dziedzinie recyklingu samochodów w naszym kraju zgodnie z wymaganiami ustawy o recyklingu pojazdów wycofywanych z eksploatacji z dnia 20 stycznia 2005 (monitorowanie poziomu spełnienia wymagań Dyrektywy 2000/53/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 wrzenia 2000 r. w sprawie pojazdów wycofanych z eksploatacji).

The abstract presents the proposal IT system that provides a controlling of a recycling level of end of life vehicles in Poland. The aim of system is collecting information about: number of dismantled cars, reuse of spare parts and finally creating reports about recycling level in our country. According to requirements enclosed in the act of 20 January 2005 related to the recycling of end of life vehicles, the system can organize information flow in range of recycling in our country (monitoring of implemen- tation level of the requirements of Directive 2000/53/EC of the European Parliament and of the Council of 18 September 2000 on end-of life vehicles).

W artykule podjęto zadanie analizy pakietu Impact przeznaczonego do prowadzenia symulacyjnych badań wytrzymałościo- wych z wykorzystaniem metody elementów skończonych. Celem pracy było rozszerzenie możliwości pakietu w zakresie importu geometrii modelu z innych systemów CAD przy pomocy modułu programistycznego zbudowanego z wykorzystaniem technik obiektowych.

In this work was made an attempt to analyze application Impact. Impact is a software system which is designed for carrying out simulation research with application of Finite Element Method (FEM analysis). The main aim of work was to extend functionality of Impact in the area of import of model geometry from other CAD systems. This aim was realized using the own program developed with the help of software development system Delphi and techniques of object oriented programming. According to rules in the area of software engineering, were analyzed connections and dependencies between GUI, data-storage items and computational algorithms. Next were identified classes and objects. At the end were drawn conclusions about extending functionality of the package.

W artykule przedstawiono algorytm oceny trwałości zmęczeniowej w przypadku wieloosiowych obciążeń losowych z wykorzy- staniem parametru gestości energii odkształceń. Parametr ten jest oparty na analizie jednocześnie przebiegów naprężeń i odkształceń stycznych (postaciowych) i normalnych w płaszczyźnie krytycznej. Skupiono się na analizie płaskiego stanu naprężenia, który występuje na powierzchni materiału, gdzie najczęściej pojawiają się pęknięcia zmęczeniowe.

The paper presents the algorithm for fatigue life evaluation under multiaxial random loading using the strain energy density parameter. The parameter is based on analysis of shear and normal stress and strain histories in the critical plane. Special attention was paid to analysis of the plane stress state present on the material surface, where the fatigue cracks usually occurred.

W artykule zaprezentowano zagadnienia związane z wielokryterialną oceną dopuszczalnych wariantów planu generowanych w odpowiedzi na wystąpienie zakłócenia podczas realizacji projektu techniczno-organizacyjnego. Dopuszczalne warianty planu poddawane są ocenie eksperckiej, która w połączeniu z metodą opartą na zastosowaniu logiki rozmytej pozwala uzyskać optymalny rezultat w świetle przyjętych kryteriów.

The article discusses some procedural issues relating to a multicriterial evaluation for the selection of a better variant in the planning of technical and organizational project realization. The multicriterial evaluation based on the criteria proposed by experts or decision-makers in the planning phase, during which it is critical to document the tasks to be completed in a project schedule. In this contribution are two main problems stressed: (1) the treatment of basic information used for evaluating variants of plan as regards criteria; and (2) the creation fuzzy logic membership functions that define the meaning (values) of input/output terms used in the evaluation.

W artykule przeprowadzono wstępną analizę współpracy dwu obiektów na przykładzie pocisku i lufy. Model układu opracowa- no na podstawie lufy balistycznej. Do opracowania modelu pocisku wykorzystano typowy nabój kal. 5,45×39 mm. Wyniki przedstawiono za pomocą planów warstwicowych oraz wykresów.

This article presents initial numerical analysis of interaction between bullet and barrel. The models of these two bodies was developed using FE method. Main goal of the research was focused on contact problem. In the paper authors enclosed the results of the dynamic simulations.

Celem badań jest stworzenie wiarygodnego modelu numerycznego opony, który będzie wykorzystywany do symulacji i badania analizowanej konstrukcji w różnych warunkach obciążeń. Zaprezentowano technikę inżynierii odwrotnej, która posłużyła do stworzenia modelu CAD analizowanego koła. Do zbudowanego modelu MES zaimplementowano model airbaga.

The main aim of this research was focused on FE tire model development. To reach this goal the real tire were scanned using digitizing arm and than transferred to CAD software. The total FE model were created in the MSC.Patran software. The applied technique is called reverse engineering. In his model major wheel elements like belt, tread, side wall, drum and rim were included. In order to realistically simulate the interaction between the tire and surface, internal pressure is appropriately represented by applying airbag option to the wheel model. Due to the complex and irregular shape of the tire, it was decided to use structural elements such as shell and solid elements. Numerical analysis were performed using LS-Dyna code. Finally, some results from validation tests are enclosed in this paper.

Przeprowadzono numeryczną analizę struktury warstw energochłonnych połączoną z weryfikacją eksperymentalną. Warstwy zostały obciążone impulsem ciśnienia symulującym działanie fali uderzeniowej wybuchu. Opracowane struktury będą wykorzystywane do dalszych badań związanych ze zwiększeniem bezpieczeństwa pojazdów wojskowych i obiektów infrastruktury.

Numerical and experimental analysis of energy dissipating protective structures is performed. Structures are loaded by pres- sure wave caused by explosion. The developed structures are adapting in farther investigation on improvement of safety of military vehicles and infrastructure objects

Przedstawiano wstępną koncepcję modyfikacji oraz obliczenia dna lekkiego pojazdu opancerzonego. Ma ona na celu zwiększenie ochrony załogi poprzez modyfikację pancerza dennego. Przedstawiono wyniki obliczeń numerycznych dla elementów struktury nośnej wozu bojowego obciążonej udarem wygenerowanym wybuchem miny przeciwdennej.

Summary: This study represents the preliminary modification of the light armoured vehicle bottom. This modification aims at the crew security improvement, by bottom armour modification. The results of numeric calculations for carrying structure elements of the combat vehicle are presented, the structure being charged by the surge generated by the impact of an anti- bottom mine explosion.

W artykule przedstawiono wyniki badań eksperymentalnych oraz symulacji numerycznych rur polimerobetonowych wykorzystywanych podczas wykonywania tuneli metodą mikrotunelingu. Celem badań była ocena parametrów wytrzymałościowych stosowanych materiałów oraz oszacowanie faktycznego stanu wytężenia, jaki ma miejsce podczas przeciskania rur.

The results of experimental research and numerical simulation of polymer concrete pipes applied to microtunneling, trenchless technology for construction of pipelines, are described in this paper. The main aim of this work was to assess material proper- ties of polymer concrete and to estimate the real effort of pipes during microtunneling process.

Zaprezentowano metodę optymalizacji strukturalnej według wzorca biologicznego. Zjawiskiem biologicznym, na którym bazuje opisana metoda, jest adaptacyjna przebudowa kości beleczkowej. Przedstawiono zarówno wyniki symulacji adaptacji struktur kostnych, jak też algorytm optymalizacji strukturalnej przydatny, w projektowaniu mechanicznym.

In the paper the structural optimization system based on trabecular bone surface adaptation is presented. The basis of the algorithmic formulation was the phenomenon of bone adaptation to mechanical stimulation. Some computation results of trabecular bone functional adaptation as well as of mechanical structures, using the developed system are presented, and compared to other simulation results.

W artykule skoncentrowano się na problematyce oceny stanu technicznego i trwałości energetycznych rurociągów pary, łączących komory zaworów z turbiną. Szczególną uwagę zwrócono na znaczenie metod z zakresu mechaniki pękania. Podstawy metodyczne opierające się na teoretycznym ujęciu wytężenia elementów ze szczelinami zilustrowano przykładami badań rurociągów po wieloletniej eksploatacji.

The problem of technical state assessment and durability of power steam pipelines that connect the headers with turbines has been described in the paper. The particular attention has been paid on the fracture mechanics methods. The methodical back- grounds based on the theoretical approach of cracked component effort have been illustrated by the examples of the pipelines after the long operating period.

Opisano proces planowania wytwarzania w środowisku wirtualnej rzeczywistości. Artykuł przedstawia jak symulacja wytwarzania może ulepszyć procedury i struktury CAD/CAM. Zostały również omówione problemy oprogramowania do symulacji wirtualnej rzeczywistości, możliwe rozwiązania oraz niezbędne ulepszenia.

This paper describes a manufacturing planning process which takes place in Virtual Reality. It outlines how manufacturing simulation can improve the CAD/CAM procedures and structures. Problems of VR Simulation software are discussed and possible solutions and necessary developments are presented.

W częci dowiadczalnej pracy, próbki stalowe poddano hartowaniu wiązką laserową i przeprowadzono badania metalograficzne. W oparciu o wyniki doświadczenia wykonano modelowanie tej obróbki za pomocą MES. W obliczeniach naprężeń zaproponowano i zastosowano metodę uwzględnienia zmiany struktury i właściwości mechanicznych materiału.

In experimental part of presented work, steel specimens were treated with the laser beam and metallographic examinations were made. Results of this experiment were entered to FEM model of the laser surface hardening process. In stresses computations, described in this paper method of consideration of the material structural and mechanical properties changes was proposed and applied.

W artykule przedstawiono zastosowanie zjawiska propagacji fal sprężystych do wykrywania uszkodzeń w elementach konstruk- cyjnych jedno- i dwuwymiarowych. Zaprezentowano wyniki symulacji numerycznych, a także badań eksperymentalnych. Zwrócono uwagę na zachowanie się fal sprężystych w elementach kompozytowych i problemy pojawiające się przy projektowaniu systemu detekcji uszkodzeń.

This work presents application of the elastic wave propagation for damage detection in 1D and 2D structural elements. The results of numerical simulations and experimental investigations are shown. It has been noticed that elastic wave behaviour are important in damage detection of composite elements.

Algorytm QuineaMc Cluskeya minimalizacji funkcji wielowartociowych do procesów decyzyjnych. Postacie koniunkcyjne jako metoda dyskretnej optymalizacji układów maszynowych. Implikanty pierwsze jako numeryczny opis rangi ważnoci instrukcji projektowania.

The QuineMc Cluskey minimization algorithm of multiplevalued functions for decision process. Conjunctive normal forms as the method of discrete optimization of machine systems. Prime implicants as the numerical descriptions of importance rank of design instructions.

Opisano historię modernizacji jednej z maszyn podstawowych górnictwa odkrywkowego tj. zwałowarki A2RsB-5000. Aby spełnić założenia strategii rozwoju sektora energetyczno-paliwowego i zapewnić elektrowniom dostawy węgla na odpowiednim poziomie, zaprojektowano, wybudowano i uruchomiono odkrywkę Drzewce. Dla potrzeb tej odkrywki dokonano przebudowy i modernizacji zwałowarki. Zwałowarka ta wczeniej eksploatowana była ponad 30 lat na odkrywce Jówin odległej o około 30 km od odkrywki Drzewce.

In the paper authors have shortly shown modernization history of the exemplary open mine basic machine A2RsB dumping conveyor. For the strategic fordesigns of the energy-fuel sector and for the reasons of the exact level coal providing to the power plants there were designed, build and set in motion an open pit Drzewce. For this open pit the reconstruction and the modernization of the dumping conveyor was done. This dumping conveyor was exploitet more than 30 years in the open pit Jówin which was set in the distance almost 30 km from an open pit Drzewce.

Artykuł dotyczy zagadnienia swobodnych drgań poprzecznych belek o skokowo-zmiennym polu przekroju poprzecznego w połączeniu z dodatkowymi elementami dyskretnymi typu: sprężyna translacyjna i rotacyjna, oscylator harmoniczny, masa skupiona oraz dodatkowe zamocowania. Do sformułowania i rozwiązania zagadnienia wykorzystano formalizm mnożników Lagrangea.

The modelling and solution of the free lateral vibration problem of stepped beam with additional discrete elements like: translational and rotational springs, harmonic oscillator, mass and fix elements, has been presented. The procedure has been based on the Lagrange multiplier formalism. Additionally, the presented paper contains the numerical example illustrating the use of the derived expressions.

Głównym elementem systemu kontroli położenia osi jest zawór. Podczas poruszania się pojazdu ciężarowego zawór ten jest poddany obciążeniom mechanicznym i termicznym. Przy projektowaniu prototypowego zaworu niezbędna jest analiza wytrzymałociowa MES.

The main element of control system of axle position is a main gauge. During the heavy vehicle moving this gauge is mechan- ically and thermal loaded. During the designing process of prototype gauge the use of FEM strength analysis is necessary.

Wały mimorodowe eksploatowane w prasach często poddawane są dużym przeciążeniom, w wyniku których powstają uszkodzenia (pęknięcia). Aby dokonać oceny, czy wykryte uszkodzenia pozwalają lub nie, wykorzystać wały do dalszej pracy wykonuje się badania nieniszczące. Na ich podstawie szacuje się zdolnoć wału do dalszej eksploatacji.

The eccentric shafts operated in presses are often loaded by the high overloads, that causes defects (cracks). In order to estimate, if the detected defects allow or not to use shafts for further operating the nondestructive research are conducted. Based on this research the ability of shaft for further exploitation is valuated.

Projektowanie wysięgnika teleskopowego posadowionego na platformie przejezdnej wymaga przeprowadzenia szeregu obli- czeń dotyczących między innymi doboru profili wysięgnika, wyznaczenia obszaru statecznej pracy urządzenia itp. Uzupełnieniem tych obliczeń jest analiza wytrzymałociowa MES, która pozwala przyspieszyć optymalizację konstrukcji.

Designing the telescopic jib mounted on the mobile platform demands the conducting of series of calculations concerning the jib profile selection, the determination of facility stable operating area. As a supplement of these calculation the FEM strength analysis was conducted, that allows to hasten the construction optimization.

Opisano budowę, zasadę pracy robotów szklarskich oraz znaczenie drgań podczas realizacji cyklu technologicznego. Z użyciem pakietu oprogramowania MSC ADAMS zamodelowano lancę, wyznaczono jej częstotliwości i postacie drgań własnych. Model lancy został zweryfikowany na stanowisku badawczym. Symulacja cyklu pracy lancy wykazała czułoć modelu na wymuszenia bezwładnociowe.

Construction, principle of glass making robot and importance of vibration during realization of manufacturing cycle were described. A numerical model of lance was created using MSC ADAMS 2005 software package. Then natural frequencies and vibration forms were calculated. The model was verified on the test set up. A simple working cycle simulation proved the sensitivity of the model to inertial excitation.

Calem artykułu jest rekomendacja metodologii analizy wykorzystującej metody analityczne oraz numeryczne do wyznaczenia podatności na pękanie elementów konstrukcyjnych. Ma ona reprezentować nowe podejście do problemu mechaniki pękania, jako użyteczna koncepcja przeznaczona na użytek przemysłu, która dostarcza ilościowy opis analizowanych elementów w celu tolerancji istniejących skaz.

This paper presenting practical techniques in fracture mechanics to design of mechanical components, specially effects of defects on the mechanical safety and fitness service and also the control and prevention of elements structural failures. This Paper taking account analytical analysis and numerical execution of the fracture proof of strength.

Poruszono kwestię zastosowania elementów belkowych w modelach służących do symulacji zderzeń. Przedstawiono sposób sprawdzania stabilnoci obliczeń z użyciem elementów belkowych i zgodności przemieszczeń z modelem gwarantującym dokładniejsze wyniki. Przedstawiono wybrane wyniki symulacji zderzenia z podłożem po utracie stateczności autobusu z użyciem elementów powłokowych i modeli belkowych.

Article presents the aspect of use of beam elements in numerical models for crash test simulations. The way of calculations stability checking with the use of beam elements and compatibility of displacement with model that guarantee the accurate results is also presented. The chosen results of crash test simulation with the ground after the bus lose of stability with the use of shell elements and beam models are also displayed.

Rozbudowa kopalni numer 2 zlokalizowanej w Neyveli na terenie Indii wiąże się z dostawą wielu maszyn podstawowych górnictwa odkrywkowego. Biorąc pod uwagę skalę przedsięwzięcia i nieuniknione rozdzielenie zamówienia na wielu dostawców niezbędne okazało się powołanie niezależnego eksperta do weryfikacji poprawnoci projektowej dostarczanych obiektów. Za- prezentowano przegląd procesu weryfikacji poszczególnych maszyn i jego wyniki.

Expansion of Mine II located in Neyveli India requests many new open pit machines to be provided. Considering number of the machines and different suppliers it was necessary to establish an independent expert to check structural design of the machines. The review of results of the check is presented in the paper.

W trakcie eksploatacji typoszeregu pras mimorodowych zaobserwowano powtarzalne uszkodzenia piast czopów sprzęgło- wych, wymagające częstych i kosztownych napraw. Przedstawiono zastosowanie metod numerycznych do modernizacji newralgicznego połączenia.

There are many defects of area of clutch joint in the series of types of eccentric press. According to high maintenance costs caused by frequent repairs it was necessary to modify the joint. The use of CAD/FEM methods for new design of joint is presented in paper.

Artykuł przedstawia zasady przetwarzania cech konstrukcyjnych elementu w określone parametry technologiczne przygotowania wytwarzania. Realizacja tych zamierzeń przeprowadzana jest z wykorzystaniem zaawansowanych programów graficznych dla typoszeregów elementów i dotyczy opracowania teorii podobieństwa technologicznego.

This work represents the principle of transformation constructional features of element in technological parameters preparations of manufacture. It is realized with utilization advanced graphic programmes for series of type of elements and concerns the studies of theory of technological similarity.

W artykule opisano model MES uszczelki wielokrawędziowej z nakładami grafitowymi, uwzględniający ich nieliniowe własnoci sprężysto-plastyczne. Charakterystykę formowania uszczelki w połączeniu kołnierzowym wyznaczono na podstawie badań eksperymentalnych. Model MES wykorzystano dla symulowania formowania uszczelki i poprawy jej kształtu w celu zwiększenia niezawodności podczas eksploatacji w urządzeniach ciśnieniowych.

The serrated gaskets, made mostly from stainless steel with expanded graphite layers are used in bolted flange connections in pressure vessels with high operating parameters. However serrated gaskets are high reliability solution, different damages due to incorrect design are observed. The publication deals with a stress-strain analysis of exampled serrated gasket. For this purpose was made the research station to determine stress-strain curves based on an existing standards procedures. Taking advantage of FEM analysis and ANSYS environment two-dimensional model which takes into account non-linear elastic-plastic behavior of graphite layers, bilinear behavior of stainless steel core and surface contact between core and layers was prepared. The results of the experiment are compared with the results of FEM calculations, with good conformity. This approach can be the base to investigate the stress distribution in cross-section of serrated gaskets and optimize shape and dimensions of gaskets to improve reliability.

W artykule zaproponowano algorytm wyznaczania rozkładu naprężenia i odkształceń w dnie karbu obrączkowego w warunkach jednoosiowego rozciągania. Opracowany algorytm został wprowadzony do aplikacji wykonanej w rodowisku DELPHI. W algorytmie wykorzystano modele energetyczne z uwzględnieniem płaskiego stanu naprężenia na powierzchni karbu. Przeprowadzono obliczenia według sześciu modeli dla trzech materiałów konstrukcyjnych posiadających różne własności mechaniczne. Wyniki otrzymanych obliczeń zostały porównane z wynikami otrzymanymi na drodze obliczeń numerycznych z wykorzystaniem programu ANSYS.

In the paper the authors proposed an algorithm for determination of elastic-plastic stress and strain in the bottom of the circumferential notch under uniaxial tension. The proposed algorithm was introduced into the software application made in programming language DELPHI. The algorithm contains the energetic models which take into account the plane state of stress on the notch surface. The calculations were made according to six models for three materials with different mechanical properties. The obtained results were compared with those obtained from numerical calculations using the ANSYS program. The calculations were performed for three materials with different mechanical properties.

W obiektach mechanicznych o dużej złożoności podstawową trudnością przy stosowaniu analizy modalnej jest odstępstwo modelu od obiektu rzeczywistego. Dla prostych obiektów metoda elementów skończonych pozwala wyznaczyć postaci własne i odpowiadające im częstości własne z bardzo dużą dokładnocią. Im obiekt jest bardziej złożony, a jego interakcje z otoczeniem obarczone są trudnymi do określenia podatnościami i tłumieniem tym bardziej wyniki z symulacji numerycznej odbiegają od wyników uzyskanych z pomiarów na obiekcie rzeczywistym. W przypadku przeprowadzania analizy harmonicznej lub przebiegów czasowych różnice pomiędzy modelem a obiektem rzeczywistym mogą prowadzić do dużych rozbieżności. Aby tego uniknąć niezbędne jest dostrojenie modelu numerycznego na podstawie danych uzyskanych z eksperymentu. Poniżej zaprezentowane zostanie wyznaczenie częstości własnych koparki kołowej wielonaczyniowej oraz wyniki analizy harmonicznej.

The main difficulty in applying modal analysis to highly complex mechanical objects is the discrepancy between the model and the real object. In the case of simple objects, eigenvalue modes and the corresponding modal frequencies can be determined with a very high accuracy. The more complex an object is (its interactions with the environment being subject to flexibilities and damping which are hard to determine), the more the numerical simulation results diverge from the results obtained from measurements performed on the real object. In the case of a harmonic analysis or a time history, the divergence, an be wide. To avoid this, one must fine-tune the numerical model on the basis of experimental data. The determination of bucket wheel excavator modal frequencies and the results of a harmonic analysis are presented.

Węzeł obrotu nadwozia koparek jednonaczyniowych jest wykonywany w postaci momentowego łożyska wieńcowego poddanego złożonemu zestawowi obciążeń. Elementy składowe tego węzła stanowią układ koherentny, przez co niemożliwy jest niezależny dobór jego elementów. W artykule opisano zastosowanie do rozwiązania tego zagadnienia metody elementów skończonych. Opisano zasady budowy modelu. Zaprezentowano i skomentowano przykładowe wyniki.

Summary: The rotation joint of the single-bucket excavators is made in the form of torque slewing bearing loaded by the compound set of loadings. Component elements of this joint are the coherent system, so the independent selection of joints elements is impossible. In the article the application of the finite element method to the solution of this problem is described. The instances of the results are also presented and discussed.

Omówiono niektóre możliwości użycia metod ultradźwiękowych do kontroli zgrzein punktowych. Podano przykłady zastosowania wspomagania komputerowego w praktyce wykonywania badań w czasie rzeczywistym tworzenia zgrzeiny, jak i po jej wykonaniu. Analizowano możliwości rozróżniania niezgodności zewnętrznych i wewnętrznych w zgrzeinach oraz kryteriów ich dopuszczalności.

Some possibilities of use of ultrasonic testing for spot welds were discussed. Few cases of use of computer aided methods in real time control of the process of creating the spot weld end post welding testing were highlighted. The analysis of chances of recognition of surface and under surface failures in spot welds was conducted. Proposed criterions of assessment of failures were described.

Dla kompozytu warstwowego wzmacnianego tkaniną za pomocą metody elementów skończonych zbudowano jego nieliniowy model obliczeniowy. Model uwzględnia strukturę wewnętrzną kompozytu na poziomie jego komponentów. Własności wytrzymałościowe komponentów tj. wzmocnienia i żywicy zostały wyznaczone doświadczalnie. Kalibrację modelu przeprowadzono przy użyciu numerycznej procedury optymalizacji na podstawie wyniku eksperymentu.

Non-linear FEM model has been created to identify stiffness of the composite material. The model takes into account internal structure of the composite and properties of its components, i.e. the fabric made of roving that interleave longwise and cross-wise and are flooded in matrix (resin). The properties of the components have been determinate experimentally. Results of numerical analyses of bending test of plane rectangular pattern model have been compared with experiment.

W artykule przedstawiono optymalizację dyskretną metodą siatkowo-drzewiastą na przykładzie pompy wirowo-migłowej w ruchu turbinowym. Uwzględniono wielowartościowe zmienne decyzyjne do wytyczania zmian wartości arytmetycznych parametrów konstrukcyjnych i/lub eksploatacyjnych.

In the paper the authors present discrete optimization with the grid-dendritic method for the impeller-propeller pump under turbine motion. Multiple-valued decision variables were applied for determination of changes of arithmetic values of designing and / or operational parameters.

W artykule przedstawiono wielowartśociową metodę siatkowo-drzewiastą jako uogólnienie metody dwuwartociowej. Dla wybranych parametrów zastosowano kodowanie wielowartościowe. Podano proces optymalizacji dyskretnej na przykładzie młyna misowo-rolkowego, a za kryterialną funkcję celu wybrano efekt mielenia.

The paper presents the multiple-valued grid-dendritic method as generalization of the two-valued method. For the selected parameters, multiple-valued coding was applied. The discrete optimization process was discussed for the pan-roller mill, and milling effect was given as the criterion objective function.

Omówiono sposób modelowania zjawisk dynamicznych w elektromechanicznych układach napędowych maszyn ze sterowaniem wektorowym. Opracowano algorytmy analizy wrażliwości i optymalizacji cech dynamicznych, które zastosowano do doboru cech konstrukcyjnych układu napędowego maszyny, prowadząc do minimalizacji sił dynamicznych w parach kinematycznych.

The paper deals with a modelling of electromechanical drive systems incorporating vector control unit. The algorithms of sensitivity analysis and optimization of dynamic features have been elaborated and applied for selection of design features of the system with the aim to minimize dynamic forces in kinematic pairs.

Artykuł przedstawia wyniki symulacji numerycznej stanów nieustalonej wymiany ciepła w zaworze silnika spalinowego. Zaproponowano metodykę okrelenia zasięgu oddziaływania zjawisk falowych pola temperatury, czyli tzw. naskórkowego charakteru fal temperatury, wpływającego istotnie m. in. na trwałość powierzchni elementów silnika.

Numerical simulation transient heat exchange in combustion engines was presented in this papers. Methodology of calculations of range waves phenomena field of temperature was proposed. This wave phenomena influence also onto durability of engines elements.

Praca zawiera algorytm transformacji geometrii układu dolotowego silnika spalinowego do postaci cyfrowej. Przedstawiono etapy budowy modelu numerycznego przepływu powietrza w układzie dolotowym silnika spalinowego, z wykorzystaniem programu opartego na metodzie objętoci skończonych.

This publication content the method of transformation the geometry of combustion engines inlet track on numerical form. The stages of construction numerical model airflow in combustion engines inlet track are shown use program based on finite volume method.

W artykule przedstawiono sposób okrelania oporów tarcia w polimerowych łożyskach ślizgowych pracujących w warunkach tarcia suchego wykorzystujący metodę elementów skończonych. Uzyskane wyniki obliczeń porównano z oporami tarcia wyznaczonymi dla takich samych łożysk przy pomocy wzorów wykorzystywanych w praktyce inżynierskiej.

A method of computation of the friction torque in polymer sliding bearings operating under sliding friction conditions is presented in this paper. Calculations of the friction torque were carried out using the Finite Element Method. The results obtained were compared to those obtained using common-practice engineering formulas.

W Instytucie Konstrukcji i Eksploatacji Maszyn Politechniki Wrocławskiej opracowano algorytm i zestaw programów komputerowych służących do analizy i projektowania palisad maszyn wirowych. Zastosowano dwuwymiarowy model przepływu cieczy nielepkiej wykorzystując metodę osobliwości. Do oceny poprawności konstrukcji ułopatkowania i współpracy wirników częściowych zaproponowano m. in. wykorzystanie przedstawionych w przekroju merydionalnym obrazów zmiany krętu rcu w palisadzie oraz tzw. sprawności teoretycznej będącej miarą straty wylotowej. Przedstawione wyniki dotyczą badania przepływu przez wirniki turbiny wodnej typu Francisa oraz pompy diagonalnej pracującej w ruchu turbinowym.

An algorithm and computer programs for analysis and design of cascades of rotodynamic machinery have been developed in the Institute of Machine Design and Operation at Wrocław University of Technology. Two-dimensional model of inviscid fluid flow using the singularity method was applied. The diagrams of change of angular momentum rcu in cascade, presented in meridional section, as well as so called theoretical efficiency, that is a measure of exit loss, were proposed for evaluation of designed rotor and interaction of elementary rotors. Presented results refer to testing of flow through the rotors of Francis turbine and of mixed flow pump operating in turbine mode.

Rozważa się model belki swobodnej drgającej giętnie. Belka jest obciążona harmoniczną siłą poprzeczną i znajduje się w ruchu, który w pracy jest traktowany jako ruch unoszenia. Belka jest wykonana z jednorodnego tworzywa, a jej przekrój poprzeczny jest całkowicie wypełniony. Opisano ruch belki z uwzględnieniem jej odkształcalnoci oraz wpływu ruchu unoszenia.

In this thesis the transversally vibrations of the free beam were considered. The beam was loaded by the harmonic bending force and one was in motion which was considered as transportation. The beam was made by homogenous elastic material and one has a full section. Analysis of mechanisms vibrations was made with taking into consideration the transportation effect.